Kayısının Tarihçesi

Tarihi kaynaklara göre Türkistan, Orta Asya ve Batı Çin’i içerisine alan çok geniş bir bölgenin kayısının ana vatanı olduğu sanılmaktadır.Günümüzden 5000 yıl gibi çok uzun bir zaman önce kayısı bu bölgede bilinmekte ve tarımı yapılmaktaydı. Büyük İskender’in seferleri sırasında kayısı M.Ö. IV yy’ da Anadolu’ya getirilmiş yetişmesi için uygun iklim ve toprakları Anadolu’da bulunduğundan Anadolu kayısının ikinci vatan olmuştur. MÖ. 1. yy’ da Roma ve Pers savaşları sırasında Ermeni tüccarlar tarafımdan önce İtalya’ya, sonra da Yunanistan’a götürÜlmüştÜr. İtalya ve Yunanistan’dan diğer Avrupa ülkelerine geçişi uzun yıllar almış 13. yy’ da İspanya ve İngiltere, 17. yy’ da Fransa ve Amerika’ya da götürülmüştür.

Kayısı, coğrafik olarak dünyanın hemen hemen her yerine dağılmış olsa da daha çok Akdeniz’e yakın olan Ülkelerde Avrupa, Orta Asya, Amerika ve Afrika kıtalarına yayılmış ve burada yetişme alanlar bulmuştur. Dünya yaş kayısı üretiminde Türkiye birinci sıradadır. Türkiye’yi İspanya, İtalya, İran Fransa. Yunanistan ve ABD izlemektedir. Bu birinci grup ülkelerin yaş kayısı üretimleri 100 bin tonun üzerindedir. Birinci gruba Fas, Pakistan, Suriye, Çin, Güney Afrika, Macaristan, eski Yugoslavya, Romanya. Avustralya. takip etmektedir.

Türkiye’de kayısı üretiminin yapıldığı 6 kayısı bölgesi bulunmaktadır. Dünya yaş kayısı üretiminin yaklaşık % 10-15′i bu bölgelerde yetiştirilmektedir. Bu bölgeler içerisinde Malatya, Elazığ, Erzincan bölgesi dışındaki bölgelerin üretimleri sofralık tüketime yöneliktir.

Kayısının en iyi kalitesi Malatya yöresinde gelmektedir. Bunun sebebi eşsiz bir ekolojiye ve bol mineral toprağa sahip olmasıdır. Darende, Hekimhan, Akçadağ, ve Merkez ilçe kayısı üreten başlıca şehirlerdir. Malatya kayısısı eşsiz tadı ve lezzeti ile bütün Dünyada ispatlanmıştır.Malatya yöresindeki kayısıların çoğunluğu kurutulmakta ve bu bölge dünya kuru kayısı üretiminin yaklaşık %65-80′ını karşılamaktadır.

Kayısının Faydaları

  1. Beyinin düzenli çalışmasını sağlar, stresi azaltır.
  2. Karaciğerin tahrip olan kısımlarının tamirini sağlar.
  3. Kemiklerin çok daha düzgün ve sağlam olmasında önemli rol oynar.
  4. Dişlerin daha sağlam ve kuvvetli olmasında önemli rol oynar.
  5. Kan yapımını artırarak, kansızlığa engel olur.
  6. Mide on iki parmak bağırsağı ülserinin meydana gelmesine engel olur ve bu arada meydana gelmiş ülserin iyileşmesinde de önemli rol oynar.
  7. Böbreklerde taş teşekkülünü azaltır.
  8. Üreme sistemi üzerinde olumlu rolü bulunup,cinsel gücü artırmaktadır.
  9. Kansere karşı koruyucu bir etkiye sahiptir.
  10. Kalp kaslarını kuvvetlendirir ve daha düzenli olarak çalışmasını sağlar.
  11. Kayısının potasyumca zengin, sodyumca fakir ve A vitaminin öz maddesi Karotence zengin olması insan beslenmesinde çok önemli boyutlar kazandırmaktadır.
  12. Bağırsak Kanserinin oluşumunun en büyük sebeplerinden olan sindirim bozukluğunu önleyerek, sindirim sistemini rahatlatmaktadır.